Loading...

آمار

  • تعداد کالا: 21
  • بازدید امروز: 266
  • بازدید دیروز: 166
  • بازدید کل: 220656

مروری بر خواص آنتی اکسیدان،ضدباکتری و ضد التهاب و ترمیم کنندگی عسل

عسل عمدتا از قند و آب تشکیل شده است. قندهای آن  عمدتا شامل مونوساکاریدها و اولیگوساکاریدها هستند. فراوانترین قند موجود  در عسل فروکتوز است، قندهای موجود در نسبت به قندهای شیمیایی عسل بسیار شیرین و انرژی زا هستند. باستثنای قند، عسل دارای ویتامین های متعدد،خصوصا ب کپمپلکس ویتامین ث  و البته میزان فراوانی املاح معدنی نیز هست. برخی از این ویتامین ها در عسل عبارتند از آسکوربیک اسید،پانتوتنیک اسید، نیاسین و ریبوفلاوین و املاح معدنی آن نیز عبارت   است از کلسیم، مس،آهن،منیزیم،منگنز،فسفر،پتاسیم و روی.عسل حداقل دارای 181 ترکیب است، سایر ترکیبات عسل عبارتند از اسیدهای آمینه،اینهیبین غنی از آنتی بیوتیک،پروتئین و آنتی اکسیدان های فنلی. عسل همچنین حاوی سایر مواد فعال بیولوژیکی مانند ترکیبات فنلی مانند لاونوئیدها، اسیدهای ارگانیک، مشتقات کارتنوئیدی، اکسید نیتریک،متابولیت ها،اسیدهای آمینه و پروتئین ها. شواهد نشان می دهد عسل حاوی اسد کینورنیک است( این ترکیب متابولیت تریپتوفان است)که ممکن است دارای خواص ضد باکتری باشد. مستندات علمی نشان می دهد آنزیم هایی مانند گلوکوز اکسیداز، دیاستاز،اینورتاز،فسفاتاز،کاتالاز و پراکسیداز نیز در عسل موجود است.

استفاده از عسل به عنوان دارو و پماد در کتیبه های گلی سومریان 2100-2000 سال قبل از میلاد مسیح اشاره شده است . ارسطو عسل کم رنگ را ضماد و مرهمی مناسب برای انواع زخم وخصوصاً زخم چشم معرفی نموده است. عسل دارای خواص ترمیم کنندگی،ضدباکتری و محرک سیستم ایمنی است، عسل به سبب تولید آنزیم هیدروژن پراکسیداز دارای pH  اسیدی بین 2/3 و5/4 است.خواص ضد باکتریایی عسل همچنین به اثرات اسموتیک عسل، میزان قند بالای آن، پائین بودن میزان رطوبت آن، خواص اسیدی گلوکونیک اسید وخواص آنتی سپتیک (ضدعفونی کننده) مربوط به پراکسید هیدروژن  است.

مطالعات اخیر نشان می دهد که  عسل دارای پراکسید هیدروژن ، متیل گلی اکسال و یک پتید ضدمیکروبی موسوم به 1 bee defenfin- است که  در فعالیت باکتری کشی عسل دخیل هستند . لذا می توان از عسل دارای خواص پزشکی درمحیط آزمایشگاهی علیه باکتری های مقاوم به درمان  استفاده کرد.  

با وجود این ، تفاوت های وسیعی در فعالیت های ضد میکروبی برخی عسل های طبیعی وجود دارد که ناشی از تفاوت موقت درمنابع شهد گیاهان است . بنابراین ، شناسایی و بررسی اصولی ویژگی های انواع عسل می تواند اطلاعات ارزشمندی درخصوص کیفیت و اثرات درمانی بالقوه را فراهم سازد.  تحقیقات جدید نشان می دهد که عسل حرارت ندیده روی باکتری های دهانی و غذا موثر است. عسل دارای خواص ضد باکتریایی ، ضدالتهابی و آنتی اکسیدانی است که می تواند برای مقابله با باکتری های مقاوم به درمان و پیشگیری ازفرایندهای التهابی شکل مانند آترواسکروزیز و دیابت ملیتوس  سودمند باشد. عسل به واسطه دارابودن مواد آنتی اکسیدانی رادیکال های آزاد ناشی از نارسایی سلولی، در پاتوژنز بیماری های قلبی عروقی و متابولیک وفرایند پیری را خنثی می کند. لذا می تواند از پاتوژنز بیماری های مزمن التهابی وفرایند التهاب  بیماری های مزمن نظیر انزو آسکلروزیر و دیابت پیشگیری نماید .

تحقیقات متعددی وجود دارد که نشان می دهد عسل در پانسمان زخم ، سوختگی ، اولسرهای والتهابات پوست بسیار موثر است ، خواص ضدباکتریایی عسل ، تشکیل بافت جدید را برای کمک به ترمیم زخم تسریع می کند .

به طور اختصاصی هنگامی که عسل به طور موضعی  مورد استفاده قرار می گیرد ، به سرعت عفونت زخم را پاک سازی می کند تا ترمیم زخم های عمیق عفونی جراحی راتسهیل کند . استفاده  موضعی عسل می تواند زخم های عفونی که به درمان های مرسوم ( آنتی بیوتیک ها و آنتی سپتیک ها)  پاسخ نمی دهند را درمان نماید، این زخم ها شامل زخم های عفونی MRSA یا سودوموناس آثروژنیوزای مقاوم به چندین دارو می باشند ، همچنین عسل را می توان در پیوند پوست و پیوند پوست عفونی فرد دهنده باموفقیت استفاده نمود.

برخی از انواع عسل قادر به تحریک مونوسیت ها ، تحریک پیش سازهای ماکروناژها برای ترشح TNF- α هستند. همچنین پروتئین ها ی گلیکوزیله در عسل می توانند ترشح TNF- α را به وسیله ماکروناژها تحریک کنند (این سیتوکین معروف به القاء کننده مکانیسم های التهاب است که منجر به تشکیل بافت گرانولوماتو می گردد و ترمیم زخم را تحریک کند. لذا خواص تحریک سیستم ایمنی عسل ، در هنگام استفاده موضعی به ترمیم زخم منجر می شود .

خواص ضد التهابی عسل

عسل با کاهش فعالیت سیلکواکسیژناژ-1 و سیلکو اکسیژناژ-2 ، پروستاگلندین αE2 ،  پروستاتگندینF2α  و تروموکسان B2   خاصیت ضد التهابی دارد و در  درمان کولیت التهابی  تاثیر عسل تأثیری برابر پرونیزولون است. باید توجه داشت که داروهای NSAID و کورتیکواستروئیدها دارای عوارض جانبی هستند ، در حالیکه عسل عاری از هر گونه عوارض جانبی عمده است .

خواص آنتی اکسیدانی عسل

عسل طبیعی دارای مقادیر زیادی لاونوئید مانند apigenin ، pinocembrin ، Karmpferol ، quercetin ، galangin ، chrysin و hesperetin  است ، و نیز دارای اسیدهای فنلیک و نظیر الاژیک ، کافئیک ، پی – کوماریک و فرولیک اسید و آسکوربیک اسید، توکوفرول ، کاتالاز، سوپراکسید دسموتاز ، گلوتاتیون ،پپتیدهاو فراورده های واکنش میلارد است ، بیشتراین ترکیبات به همراه هم اثرات آنتی اکسیدانی سینرژیک دارند. منشاء گیاهی عسل بیشترین اثر را بر فعالیت آنتی اکسیدانی آن دارد ، درحالیکه اثرات آماده سازی وذخیره عسل بر پتانسیل آنتی اکسیدانی اثرات اندکی دارد. فعالیت آنتی اکسیدانی عسل به طور قوی با محتوای کلی فنلی آن ارتباط مستقیم دارد .علاوه بر این ، ارتباط زیادی بین خواص آنتی اکسیدانی و رنگ عسل وجود دارد . محققان معتقدند عسل تیره دارای مقادیر فنلی بالایی است و لذا پتانسیل آنتی اکسیدانی بالایی دارند . براساس نتایج تحقیقات علمی فعالیت آنتی اکسیدانی در بخش اتری و آبی آن وجود دارد که حاکی از این است که لاونوئید عسل ممکن است به اجزای متفاوت موجود باشد.

خواص ترمیم کنندگی و ضد باکتری عسل

در حال حاضر عسل های استاندارد دارای خواص ضد باکتری موجود است که یکی از این انواع عسل ، عسل leptopermum scoparium   است. این نوع عسل دارای اثرات مهاری بر 60 گونه باکتری اعم از هوازی یا بی هوازی، گرم منفی یا گرم مثبت است.

بیشتر مرگ و میر در بیماران سوانح سوختگی شدید ناشی از عفونی شدن زخم یا عوارض تنفسی سانحه است. با توجه به روند مقاومت باکتریها در برابر آنتی بیوتیک ها  در سوختگی ها، عوامل بیماریزای باکتریایی چالش بزرگی در قرن حاضرمحسوب  می شوند. عسل دارای خواص ضدباکتریایی علیه میکروارگانیسم های مقاوم نظیر MRSA،VRE و مقاومت چندگانه باکتری میله ای گرم منفی مانند سودوموناس آئروژینوزا و گونه های آسینتو باکتر و خانواده انتروباکتریاسه که در سوختگی ها و صدمات ناشی از آن حضور دارند. عسل یک ترکیب قابل قبول برای درمان اولسر،زخم بستر و سایر عفونت های ناشی از زخم و سوختگی هاست. خواص ترمیم کنندگی آن به خواص ضد باکتری آن مرتبط است و همچنین رطوبت محیط زخم  را برای افزایش ترمیم حفظ می کند  و نیز دارای ویسکوزیته بالاست که به سد محافظتی برای پیشگیری از عفونت ها کمک می کند. مقاومت چندگانه باکتریایی نسبت به آنتی بیوتیک ها، نیاز فوری به استراتژی های جایگزین میکروبی و توجه ویژه به عسل را سبب شده است.

مکانیسم ضد باکتری، ضدالتهاب، آنتی اکسیدان و ترمیم کنندگی زخم عسل

مترجم : دکتر فرشاد اکبرنژاد، مدیریت بخش علمی شرکت دانش بنیان، علمی تحقیقاتی و داروسازی  بهداشتی دکتر جهانگیر

 Reference:

http://www.beesource.com/resources/usda/honey-composition-and-properties

نظرات


    logo-samandehi